خزانه جواهرات ملي


درياي نور ۷/۲سانتيمتر ارتفاع و ۵/۳سانتيمتر عرض دارد و وزن تقريبي آن ۱۷۵تا ۱۹۵قيراط است ـ از اين گوهر مظفرالدين شاه ـ محمدعلي شاه ـ رضاشاه و جانشينش درسفرهاي خارجي و در مراسم تاجگذاري استفاده كرده اند.
برد، سه صدكرور روپيه سيم ارزش داشت (كرور = ۵۰۰ هزار)

اين كمربند زمرد به احتمال قوي براي محمدشاه قاجار يا پسرش ناصرالدين شاه ساخته شده است . طول آن ۱۱۹سانتيمتر است و در نيمه دوم قرن نوزدهم ساخته شده ـ زمرد بيضي شكل اين كمربند كه برپايه يي از طلا سوار شده ۵سانتيمتر ارتفاع دارد گرداگرد آن با الماسهاي درخشان مرصع است. رضاشاه و جانشينش در تاجگذاري خود از اين كمربند استفاده كردند .
خزانه جواهرات ملي در زيرزمين بانك مركزي قراردارد و جواهرات موجود در آن به عنوان پشتوانه اسكناس در صيانت بانك ملي مركزي مي باشد.معروف ترين قطعه اين جواهرات الماس معروف به درياي نور است. اين الماس و الماس كوه نور ظاهراً به علت قرابت نام، پيوسته يك زوج به شمار آمده اند. در حالي كه از نظر تراش و رنگ هيچ وجه مشتركي با يكديگر ندارند. هر دو گوهر متعلق به نادرشاه بود و هم اكنون الماس كوه نور در تاج ملكه اليزابت نصب شده است.
وزن الماس درياي نور ۱۸۲قيراط است و رنگ آن صورتي است كه كمياب ترين رنگ الماس مي باشد. در سال ،۱۳۴۴ هنگام بررسي جواهرات ملي توسط دانشمندان كانادايي، درباره اين گوهر نكته بسيار جالب توجهي كشف شد: تاورنيه، سياحت گر و جواهرشناس معروف فرانسوي در كتاب خود از الماس صورتي رنگي به وزن ۲۴۲قيراط سخن مي گويد و اشاره مي كند كه در سال ۱۶۴۲ ميلادي آن را در شرق ديده است. رنگ و شكل اين الماس توجه دانشمندان كانادايي را جلب كرد و آنها معتقدند كه الماس درياي نور و نورالعين در اصل يك قطعه الماس بوده و بعداً آن را به دو قسمت تقسيم نموده اند كه تك رنگ آن درياي نور نام گرفته و تكه كوچك آن كه به وزن ۶۰قيراط است، نورالعين ناميده مي شود و هم اكنون در وسط نيم تاجي در اين خزانه نگهداري مي شود.
در گنجينه هاي ديگر اين خزانه تخت طاوس (خورشيد)، تخت نادري، شمشير جهانشگا نادري ، كره جواهرنشان، تاج كياني، جقه نادري، تاج پهلوي، اشياي تجملي آراسته به سنگهاي قيمتي از قبيل قليان، سرقليان، سرپوش هاي غذا و سيني هاي زرين، سنگهاي زمرد، الماس، عقيق، فيروزه و مرواريد و تعداد ديگري اشياي نفيس و گرانبها قراردارد. اهميت جواهرات موجود در خزانه جواهرات ملي به ارزش اقتصادي آن محدود نمي شود، بلكه نمايانگر ذوق و سليقه صنعتگران و هنرمندان ايران در دوره هاي مختلف تاريخ و به عنوان ميراث تاريخي، هنري، نماينده هنرهاي مستظرفه كشور پهناور ماست.
راهنماي خزانه جواهرات ملي به دو زبان فارسي و انگليسي و به قيمت هاي ۴۰۰۰ و ۶۰۰۰ريال قابل تهيه مي باشد. خزانه جواهرات ملي هر هفته از شنبه تا سه شنبه از ساعت ۱۴ تا ۱۶/۳۰ پذيراي علاقه مندان مي باشد. بهاي بليت آن ۶۰۰۰ريال و براي دانش آموزان و دانشجويان با ارائه كارت شناسايي معتبر نيم بهاست. خزانه جواهرات ملي در خيابان فردوسي و در ساختمان بانك مركزي قراردارد و از طريق شماره تلفن ۶۴۴۶۳۷۸۵ مي توان با آن تماس گرفت.